YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ

AKDAĞMADENİ SAĞLIK YÜKSEKOKULU

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ Bölümü öğrencilerimizle bir TEKNİK GEZİ gerçekleştirdik.

Yer: YOZGAT VOTORANTİM ÇİMENTO

TEKNİK GEZİ- YOZGAT VOTORANTİM ÇİMENTO (İş Sağlığı ve Güvenliği bölümü)

17 Nisan 2018 tarihinde Akdağmadeni Sağlık Yüksekokulu İş Sağlığı ve Güvenliği Bölümü öğrencileri, Yüksekokul Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Mehmet GÜMÜŞ ve Öğr. Gör. Cem AKOL nezaretinde YOZGAT VOTORANTİM ÇİMENTO FABRİKA İŞLETMESİ’ne bir teknik gezi düzenlemiştir. Gezimiz fabrikanın ana nizamiye kapısından girişin ardından konferans salonundaki eğitim semineri ile devam etmiştir. Fabrikanın İSG Uzmanlarından Ümit bey ile Bakım ve Planlama Müdürü Zafer Serin 1,5 saate yakın bir sunum yapmışlardır. Sunumda fabrikadaki İSG uygulamaları ve mevcut tehlikeler anlatılmıştır. En son güncel mevzuata göre İSG ile ilgili yapılması gerekenler hakkında detaylı bilgiler verilmiştir. Daha sonra, öğlen saat 12.30 itibariyle öğlen yemeğine geçilmiştir. Yemeğin ardından yine konferans salonunda 15-20 dakikalık bir video seyrettirilmiş ve üretim aşamalarından bahsedilmiştir. Bu videonun izlenmesinin ardından baretler giyilmiş ve çimento üretim sürecine dahil tüm prosesler yakından görmek maksadıyla fabrika gezisine çıkılmıştır. Bu gezi esnasında hammadde hazırlama, farin öğütme, pişirme, çimento üretimi ve paketleme üniteleri hakkında Bakım ve Planlama Müdürü Zafer Serin’den detaylı bilgiler alınmıştır. Kendisinin sektördeki tecrübeleri ve öğrencilerimizle olan paylaşımları gezimizi fazlasıyla tatmin edici hale getirmiştir.

Aşağıda çimento üretim teknolojisi ile ilgili kısa bir bilgi verilmiştir.

Çimento üretim teknolojisi beş ana kısımdan oluşmaktadır.

Hammadde Hazırlama

Çimentonun ana hammaddeleri kireçtaşı ve kildir. Çimento ve çimentonun ara maddesi olan klinker üretiminde demir cevheri, boksit, kum v.b. yardımcı malzemeler de ilaveten kullanılmaktadır. Bu malzemeler doğal olarak bulunduğu ortamdan ocak işletmesi yöntemiyle alınır. Bu malzemeler fabrika sahasında stoklanma, ön karıştırma ve çeşitli kırma işlemlerine tabi tutularak malzeme boyutu küçültülür.

Farin Öğütme

Belirli kimyasal kompozisyona sahip kalker, kil, demir cevheri, v.b. gibi malzeme öğütülerek ince bir toz haline getirilir. Bu toz “farin” olarak adlandırılır. İyi bir klinker elde edilebilmesi için farin homojenize edilerek silolarda stoklanır.

Pişirme

Pişirme işlemi için farin silolarından ön ısıtıcıya farin beslenir. Ön ısıtıcıda, farin aşağıya doğru hareket ederken fırın içerisinden gelen sıcak gaz yukarıya doğru hareket eder. Birkaç kademe siklon kombinasyonundan oluşan ön ısıtıcıda, farin ile sıcak gaz temas ederek ön kalsinasyon işlemi gerçekleşir.

Ön kalsinasyona uğrayan farin döner fırına girer. Toz kömür, doğal gaz, fuel-oil gibi yakıtlar fırın çıkışında bulunan alev borusu vasıtası ile yakılır. Yakılan yakıt ve klinkerleşme reaksiyonları ile birlikte fırın içi sıcaklık 1500-1600°C’ye çıkar. Fırın içerisinde malzeme çıkışa doğru yaklaştıkça sıvılaşmaya başlar. İnce taneler birleşerek büyük boylu klinker tanelerini oluşturur. Oluşan klinker taneleri fırın çıkışından soğutma ünitesine geçerek ani soğutulur. Ani soğutulan klinker tanelerinin sıcaklığı 100°C’nin altına düşürülerek klinker stokholünde stoklanır.

Çimento Üretimi

Portland çimentosu klinkerinin bir miktar alçı taşı ve çimento tipine bağlı olarak puzolan, kalker, uçucu kül v.b. gibi katkılar ile öğütülmesi sonucu çimento elde edilir. Çimentonun öğütülmesinde yaygın olarak bilyalı değirmenler kullanılır. İnce toz halinde öğütülen çimento, silolarda stoklanır.

Paketleme

Çimento tiplerine göre silolarda depolanan çimentolar piyasadan gelen talepler doğrultusunda dökme ya da torbalı olarak piyasaya arz edilir.